Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα

Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα για Ενήλικες με Αυτισμό Υψηλής Λειτουργικότητας

Λίγα λόγια για το πρόγραμμα

Το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα ενηλίκων με υψηλής λειτουργικότητας αυτισμό (ΥΛΑ) έχει σκοπό να βοηθήσει τα άτομα που συμμετέχουν σε αυτό να βελτιώσουν τις κοινωνικές τους δεξιότητες.

Αυτή θα είναι η τρίτη χρόνια που θα τρέξει το συγκεκριμένο πρόγραμμα. Έχοντας την εμπειρία των προηγούμενων δύο ετών αλλά και λαμβάνοντας σοβαρά υπόψη την ανατροφοδότηση των ατόμων που συμμετείχαν στις προηγούμενες ομάδες στεκόμαστε απεναντί σας με ακόμα μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση και σιγουριά πως το πρόγραμμα μπορεί να σας βοηθήσει ουσιαστικά να βελτιώσετε τις κοινωνικές δεξιότητές σας.

Το πρόγραμμα που ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2020 ολοκληρώθηκε τον Ιούνιο του 2021 και αισθανόμαστε τεράστια ικανοποίηση που παρά τις δυσκολίες λόγω της πανδημίας το πρόγραμμα στέφθηκε και φέτος με απόλυτη επιτυχία. Συνολικά πραγματοποιήθηκαν 24 συνεδρίες, με το μεγαλύτερο μέρος αυτών να γίνονται διαδικτυακά και παρόλου τους περιορισμούς καταφέραμε να πραγματοποιήσουμε και 7 από τις 9 προγραμματισμένες εξωτερικές μας δράσεις.

Κατά τη διάρκεια των ομαδικών συναντήσεων τα μέλη παρακολουθούσαν παρουσιάσεις και λάμβαναν επιμορφωτικά έντυπα. Επίσης, γινόντουσαν ανοιχτές συζητήσεις σχετικά με τη διάγνωσή τους και τις κοινωνικές προκλήσεις και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν με τη συναισθηματική αυτορύθμιση. Τέλος, οι συναντήσεις περιελάμβαναν πρακτικές διαδραστικές ασκήσεις που είχαν σκοπό να βοηθήσουν τα μέλη να εξασκήσουν τις κοινωνικές και επικοινωνιακές δεξιότητές τους.

Σημαντικό ρόλο στην εξάσκηση και στη βελτίωση των κοινωνικών τους δεξιοτήτων έπαιξαν μια σειρά από εξωτερικές δραστηριότητες που οργανώθηκαν εκτός γραφείου. Κατά τη διάρκεια του χρόνου επωφεληθήκαμε από τον καλό καιρό και πραγματοποιήσαμε τις συναντήσεις μας σε εξωτερικούς χώρους. Με την άρση των μέτρων για την εστίαση, πήγαμε για φαγητό, συναντηθήκαμε για ποτάκι σε εξωτερικό χώρο και επισκεφθήκαμε το Κέντρο Πολιτισμού Σταύρος Νιάρχος.

Την χρονιά 2019-2020 που δεν υπήρχαν τόσα πολλά περιοριστικά μέτρα οι εξωτερικές μας δράσεις συμπεριλάμβαναν σινεμά και θέατρο, Χριστουγεννιάτικο ρεβεγιόν με ανταλλαγή δώρων, εξόδους για φαγητό και ποτό, βόλτα στο κέντρο της Αθήνας και μία μονοήμερη εκδρομή στο Λαύριο.

Σε όλες αυτές τις δράσεις τα μέλη της ομάδας είχαν την ευκαιρία να κοινωνικοποιηθούν, να περάσουν ευχάριστα αλλά και να εξασκήσουν τις κοινωνικές τους δεξιότητες εκτός γραφείου.

Παρόλο που οι δια ζώσης συναντήσεις έχουν κάποιους περιορισμούς, κάποιες φορές μας επιτρέπουν να έχουμε διαδικτυακά σημαντικούς καλεσμένους. Για παράδειγμα πέρσι ο διακεκριμένος επιστήμονας σε θέματα αυτισμού Dr Wenn Lawson (έχοντας ο ίδιος αυτισμό) μας αφιέρωσε πάνω από 2 ώρες μιλώντας στην ομάδα για θέματα αυτισμού και απάντησε σε μια σειρά από ερωτήσεις και απορίες που είχαν τα μέλη σχετικά με την διάγνωσή τους.

Εάν έπρεπε να κρατήσω ένα πράγμα από τις εκπαιδευτικές ομάδες είναι το πόσο γρήγορα δημιουργήθηκε ανάμεσα στα μέλη ένα κλίμα αποδοχής και αλληλοϋποστήριξης το οποίο ενθάρρυνε τα μέλη να μοιραστούν ανησυχίες, προβληματισμούς, αλλά και χαρές. Είναι επίσης πολύ ενθαρρυντικό το γεγονός πως τα μέλη της ομάδας έδεσαν τόσο πολύ μεταξύ τους ώστε και μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος συνεχίζουν να επικοινωνούν μεταξύ τους και να βρίσκονται.

Το νέο εκπαιδευτικό μας πρόγραμμα θα ξεκινήσει φέτος τον Ιανουάριο (2022) και μας βρίσκει το ίδιο ενθουσιασμένους όσο ήμασταν και πριν δύο χρόνια όταν αποφασίσαμε να ξεκινήσουμε την πρώτη μας ομάδα.

Ελπίζουμε να σας έχουμε κοντά μας.

Δρ. Κατίγκω Χατζηπατέρα-Γιαννούλη
Κλινική Ψυχολόγος – Επιστημονική Υπεύθυνη Προγράμματος

Στόχοι του προγράμματος

Το συγκεκριμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα βασίζεται πάνω σε ένα γνωσιακό συμπεριφορικό μοντέλο (CBT) και επικεντρώνεται σε τρεις βασικούς τομείς:

  • Την ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων οι οποίες μπορεί να αφορούν:-
  • Την δημιουργία ενός ομαδικού πλαισίου αλληλοϋποστήριξης και συνεργασίας
  • Την πρακτική εξάσκηση των δεξιοτήτων εκτός του εκπαιδευτικού χώρου

Τι περιλαμβάνει το πρόγραμμα

Εκμάθηση και πρακτική εξάσκηση στους ακόλουθους τομείς:

  • Δεξιότητες Κοινωνικής Επικοινωνίας οι οποίες μπορεί να αφορούν:-
    • Λεκτική και μη λεκτική επικοινωνία
    • Κανόνες κοινωνικής συμπεριφοράς
    • Κανόνες ευγενείας (όπως η εκφορά και ανταπόδοση κοπλιμέντων/φιλοφρονήσεων)
    • Δεξιότητες διαχείρισης του άγχους (σε σχέση με την επικοινωνία με άλλους)
    • Δεξιότητες διαχείρισης θυμού και ματαίωσης
    • Δεξιότητες διαχείρισης διαφυλικών σχέσεων
  • Ανάπτυξη ενσυναίσθησης η οποία αφορά τη δυνατότητα να αντιλαμβανόμαστε τη συναισθηματική κατάσταση του άλλου ή με απλά λόγια να μπορούμε να μπούμε στα “παπούτσια του άλλου”.
  • Αναγνω΄ριση, κατανόηση και διαχείριση συναισθημάτων (π.χ. άγχος, φόβος, θλίψη, υπερβολικό ενθουσιασμό)
  • Συμπεριφορές που συμβάλλουν στην απόκτηση και διατήρηση κοινωνικών δεσμών (φιλίες, ερωτικούς συντρόφους).

Πως επιτυγχάνονται οι στόχοι του προγράμματος

Η εκπαίδευση στις κοινωνικές δεξιότητες περιλαμβάνει τα εξής βήματα:

  1.  Ομαδικές συζητήσεις: Μέσα από τις συζητήσεις που γίνονται κατά τη διάρκεια των συναντήσεων, αλλά και μια σειρά από βοηθητικά εργαλεία (ερωτηματολόγια, αυτο-αναφορές) εντοπίζονται οι κοινωνικές δεξιότητες που χρειάζονται ενίσχυση.
  2. Εκπαίδευση και καθοδήγηση: Οι ψυχολόγοι του προγράμματος, εξηγούν τη βάση για αποτελεσματικές και κατάλληλες κοινωνικές συμπεριφορές, ενώ ταυτόχρονα παρέχονται μια σειρά από συστάσεις για το πώς κάποιος μπορεί να υιοθετήσει τέτοιες συμπεριφορές.
  3. Επίδειξη: Οι ψυχολόγοι δείχνουν στα άτομα που συμμετέχουν στο πρόγραμμα πώς να δρουν με κοινωνικά εποικοδομητικό τρόπο, ενώ παράλληλα γίνεται επίδειξη και ο σχολιασμός μη αποδεκτών κοινωνικών συμπεριφορών.
  4. Παιχνίδι ρόλων: Ενθαρρύνουμε τα άτομα που συμμετέχουν στο πρόγραμμα να εφαρμόσουν συγκεκριμένες δεξιότητες με παιχνίδια ρόλων εντός του ασφαλούς θεραπευτικού πλαισίου.
  5. Ασκήσεις για το σπίτι: Ενθαρρύνουμε τα άτομα που συμμετέχουν στο πρόγραμμα να εφαρμόσουν κάποιες τεχνικές σε ρεαλιστικές καταστάσεις όπως στο σπίτι με τους γονείς, με φίλους κ.ο.κ.
  6. Εξωτερικές Δράσεις: Το πρόγραμμα ξεχωρίζει σε σχέση με άλλα προγράμματα (εκμάθησης κοινωνικών δεξιοτήτων) στο ότι περιλαμβάνει μια σειρά από εξωτερικές δράσεις (π.χ. έξοδοι για φαγητό, ποτό, σινεμά, θέατρο, περιπάτους κ.ο.κ.) στις οποίες τα άτομα που συμμετέχουν στο πρόγραμμα έχουν την δυνατότητα να εφαρμόσουν τις δεξιότητες που μαθαίνουν σε πραγματικές/ρεαλιστικές συνθήκες της καθημερινότητας.

Συνεδρίες και Εξωτερικές Δράσεις

Το πρόγραμμα έχει διάρκεια 6 μήνες (Ιαν.-Ιούν.) και περιλαμβάνει συνολικά 18 ομαδικές συνεδρίες διάρκειας 2 ωρών. Η ομάδα αποτελείται από 6-8 μέλη και 2 ψυχολόγους. Σε κάθε συνεδρία καλύπτεται τόσο το θεωρητικό όσο και το πρακτικό μέρος που εστιάζει στην ανάπτυξη και εξάσκηση κοινωνικών δεξιοτήτων μέσω στοχευμένων ασκήσεων.

Οι εξωτερικές δράσεις είναι αναπόσπαστο κομμάτι του προ-γράμματος και αποσκοπούν στην εφαρμογή των κοινωνικών δεξιοτήτων εκτός του εκπαιδευτικού χώρου.

Συνολικά οργανώνονται 8 εξωτερικές δράσεις οι οποίες έχουν και ψυχαγωγικό χαρακτήρα αφού περιλαμβάνουν εξόδους για φαγητό, σινεμά ή θέατρο και περιπάτους στο κέντρο της Αθήνας καθώς και μία μονοήμερη εκδρομή.

Διάρκεια Προγράμματος

Η οµάδα που δηµιουργήσατε θα µείνει σε όλους ως ένα υπέροχο ταξίδι, που µέσα από αυτήν µας βοηθήσατε να καταλάβουµε πόσο σηµαντικό είναι να αποδεχόµαστε τον εαυτό µας µε τη διαφορετικότητά του καθώς και να βελτιώνουµε τον τρόπο σκέψης µας πάνω σε θέµατα που µας απασχολούν.

Νίκη, 22

Δείτε την αναλυτική παρουσίαση του προγράμματος στο παρακάτω αρχείο

Για περισσότερες πληροφορίες επικοινωνήστε με τον υπεύθυνο προγραμμάτων Μιχάλη Μάγκο (694 2557908).